15 മിനിറ്റിന് പകരം 100 മിനിറ്റ്! യു.എൻ വേദിയിൽ ചാർട്ടർ കീറിയെറിഞ്ഞ് ഗദ്ദാഫിയുടെ ‘പൊട്ടിത്തെറി’ പ്രസംഗം

ന്യൂയോർക്ക്: സാധാരണയായി 15 മിനിറ്റിനുള്ളിൽ ഒതുങ്ങേണ്ടിയിരുന്ന യു.എൻ പൊതുസഭാ പ്രസംഗം ഏകദേശം ഒരു മണിക്കൂറും 40 മിനിറ്റും നീട്ടി ലോകശ്രദ്ധ പിടിച്ചുപറ്റിയ മുൻ ലിബിയൻ നേതാവ് മുഅമ്മർ ഗദ്ദാഫി. 2009 സെപ്റ്റംബർ 23-ന് ന്യൂയോർക്കിലെ ഐക്യരാഷ്ട്രസഭാ പൊതുസഭാ വേദിയിലായിരുന്നു വിവാദങ്ങളും നാടകീയതയും നിറഞ്ഞ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രസംഗം.

ഗദ്ദാഫിയുടെ ആദ്യ യു.എൻ പൊതുസഭാ പ്രസംഗമായിരുന്നു അത്. അനുവദിച്ച സമയപരിധി മറികടന്ന് ദീർഘമായി സംസാരിച്ച അദ്ദേഹം യു.എൻ രക്ഷാസമിതിയുടെ ഘടന, വൻശക്തികളുടെ വീറ്റോ അധികാരം, ഇറാഖ് യുദ്ധം, ആഫ്രിക്കയോടുള്ള ചരിത്രപരമായ സമീപനം തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങളിൽ കടുത്ത വിമർശനങ്ങൾ ഉന്നയിച്ചു.

15 മിനിറ്റ് അനുവദിച്ചു; പ്രസംഗം നീണ്ടത് 100 മിനിറ്റോളം

യു.എൻ വേദിയിൽ ഗദ്ദാഫി പ്രസംഗിക്കാൻ എഴുന്നേറ്റപ്പോൾ തന്നെ അസാധാരണമായൊരു രംഗത്തിനാണ് പ്രതിനിധികൾ സാക്ഷിയായത്. അനുവദിച്ച 15 മിനിറ്റ് പിന്നിട്ടിട്ടും അദ്ദേഹം പ്രസംഗം തുടർന്നു. ഒടുവിൽ ഏകദേശം 100 മിനിറ്റോളം നീണ്ട പ്രസംഗം യു.എൻ സംഘാടകരെയും പ്രതിനിധികളെയും അമ്പരപ്പിച്ചു.

അറബിയിൽ നടത്തിയ പ്രസംഗത്തിൽ അദ്ദേഹം നിരവധി വിഷയങ്ങൾ ഒന്നിനുപുറകെ ഒന്നായി ഉന്നയിച്ചു. യു.എൻ രക്ഷാസമിതിയിലെ അഞ്ച് സ്ഥിരാംഗങ്ങൾക്കുള്ള വീറ്റോ അധികാരത്തിനെതിരെയായിരുന്നു പ്രധാന വിമർശനം.

“വീറ്റോ അധികാരം റദ്ദാക്കണം”

അമേരിക്ക, റഷ്യ, ചൈന, ബ്രിട്ടൻ, ഫ്രാൻസ് എന്നീ അഞ്ച് സ്ഥിരാംഗങ്ങൾക്ക് മാത്രം ലഭിക്കുന്ന വീറ്റോ അധികാരം യു.എൻ ചാർട്ടറിന്റെ തുല്യതാ ആശയവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്നില്ലെന്നായിരുന്നു ഗദ്ദാഫിയുടെ വാദം.

രക്ഷാസമിതി ചെറുരാജ്യങ്ങൾക്ക് സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുന്നതിന് പകരം യുദ്ധങ്ങളും ഉപരോധങ്ങളും സംഘർഷങ്ങളും സൃഷ്ടിച്ചുവെന്നും അദ്ദേഹം ആരോപിച്ചു. വീറ്റോ അധികാരം റദ്ദാക്കണമെന്നും കൂടുതൽ പ്രതിനിധിത്വമുള്ള സംവിധാനത്തിലേക്ക് രക്ഷാസമിതിയെ മാറ്റണമെന്നും അദ്ദേഹം ആവശ്യപ്പെട്ടു.

വേദിയിൽ യു.എൻ ചാർട്ടർ ഉയർത്തിക്കാട്ടി

പ്രസംഗത്തിനിടെ ഗദ്ദാഫി യു.എൻ ചാർട്ടറിന്റെ ഒരു കോപ്പി കൈയിലെടുത്ത് അതിലെ വ്യവസ്ഥകളെക്കുറിച്ച് സംസാരിച്ചു. രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള തുല്യതയും അന്താരാഷ്ട്ര നിയമങ്ങളുടെ പ്രാധാന്യവും ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയ അദ്ദേഹം പിന്നീട് ചാർട്ടറിന്റെ കോപ്പി ഉയർത്തിക്കാട്ടുകയും വേദിയിൽ നിന്ന് മാറ്റിവയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

സമകാലിക റിപ്പോർട്ടുകൾ പ്രകാരം അദ്ദേഹം ചാർട്ടറിന്റെ കോപ്പി പലതവണ വായുവിലേക്ക് എറിഞ്ഞതായും രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഈ രംഗമാണ് പിന്നീട് “ഗദ്ദാഫി യു.എൻ ചാർട്ടർ കീറിയെറിഞ്ഞു” എന്ന രീതിയിൽ വ്യാപകമായി പ്രചരിച്ചത്.

ഇറാഖ് യുദ്ധവും കെന്നഡി വധവും

പ്രസംഗത്തിൽ അമേരിക്കൻ വിദേശനയത്തെയും ഗദ്ദാഫി രൂക്ഷമായി വിമർശിച്ചു. 2003-ലെ ഇറാഖ് അധിനിവേശവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് അന്നത്തെ അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ജോർജ് ഡബ്ല്യു. ബുഷിനെയും ബ്രിട്ടീഷ് പ്രധാനമന്ത്രി ടോണി ബ്ലെയറിനെയും വിചാരണ ചെയ്യണമെന്ന ആവശ്യം അദ്ദേഹം ഉന്നയിച്ചു.

മുൻ അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ജോൺ എഫ്. കെന്നഡിയുടെ വധത്തിന് പിന്നിലെ യഥാർത്ഥ ഉത്തരവാദികളെക്കുറിച്ചും അദ്ദേഹം ചോദ്യങ്ങൾ ഉന്നയിച്ചു. കൂടാതെ, 2009-ൽ ലോകത്ത് ആശങ്ക സൃഷ്ടിച്ച സ്വൈൻ ഫ്ലൂ വൈറസിന്റെ ഉത്ഭവത്തെക്കുറിച്ചും സംശയങ്ങൾ പ്രകടിപ്പിച്ചു.

അമേരിക്കയിലെത്തിയതും വിവാദമായി

ഗദ്ദാഫിയുടെ യു.എൻ സന്ദർശനം പ്രസംഗത്തിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങിയില്ല. അമേരിക്കയിലെത്തിയതോടെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പരമ്പരാഗത ബെഡൂയിൻ കൂടാരവും വാർത്തകളിൽ ഇടം നേടി.

യാത്രകളിൽ വലിയ കൂടാരം കൊണ്ടുപോകുന്ന പതിവുണ്ടായിരുന്ന ഗദ്ദാഫി ന്യൂയോർക്കിലെത്തിയപ്പോൾ സെൻട്രൽ പാർക്കിൽ കൂടാരം സ്ഥാപിക്കാൻ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും അനുമതി ലഭിച്ചില്ല. പിന്നീട് ന്യൂയോർക്കിലെ ബെഡ്ഫോർഡിലുള്ള ഡൊണാൾഡ് ട്രംപിന്റെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള Seven Springs എന്ന സ്ഥലത്ത് കൂടാരം സ്ഥാപിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. എന്നാൽ പ്രാദേശിക അധികൃതർ ആവശ്യമായ അനുമതികളില്ലാതെ താൽക്കാലിക ഘടന സ്ഥാപിച്ചതിനെതിരെ നടപടി സ്വീകരിച്ചു. തുടർന്ന് കൂടാരം പൊളിച്ചുമാറ്റി.

ഒരു പ്രസംഗം, നിരവധി ചോദ്യങ്ങൾ

2009-ലെ ഗദ്ദാഫിയുടെ യു.എൻ പ്രസംഗം നയതന്ത്ര മര്യാദകളുടെ പതിവ് രീതികളിൽ നിന്ന് ഏറെ വ്യത്യസ്തമായിരുന്നു. സമയപരിധി മറികടന്ന ദൈർഘ്യം, രക്ഷാസമിതിയിലെ വീറ്റോ സംവിധാനത്തിനെതിരായ വിമർശനം, ഇറാഖ് യുദ്ധത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ആരോപണങ്ങൾ, യു.എൻ ചാർട്ടറിനെ വേദിയിൽ ഉയർത്തിക്കാട്ടിയ നടപടി—എല്ലാം ചേർന്ന് അത് ആ വർഷത്തെ പൊതുസഭയിലെ ശ്രദ്ധേയമായ സംഭവങ്ങളിലൊന്നായി മാറി.

ഗദ്ദാഫിയുടെ രാഷ്ട്രീയ പാരമ്പര്യത്തെയും ഭരണരീതിയെയും കുറിച്ച് കടുത്ത തർക്കങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, 2009-ലെ ആ പ്രസംഗം അന്താരാഷ്ട്ര നയതന്ത്ര ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും അസാധാരണമായ യു.എൻ പൊതുസഭാ പ്രസംഗങ്ങളിലൊന്നായി ഇന്നും ഓർമ്മിക്കപ്പെടുന്നു.

15 മിനിറ്റിന്റെ വേദിയിൽ ഏകദേശം 100 മിനിറ്റ് സംസാരിച്ച ഗദ്ദാഫി അന്ന് ഉന്നയിച്ച ചോദ്യങ്ങളിൽ പലതും—പ്രത്യേകിച്ച് യു.എൻ രക്ഷാസമിതിയുടെ ഘടനയും വീറ്റോ അധികാരവും—അന്താരാഷ്ട്ര രാഷ്ട്രീയത്തിലെ പരിഷ്കരണ ചർച്ചകളിൽ ഇന്നും തുടരുന്ന വിഷയങ്ങളാണ്.